Staat aansprakelijk voor uitlatingen bewindspersoon over downloaden uit illegale bron

De rechtbank Den Haag heeft bepaald dat uitlatingen van de
staatssecretaris van justitie in 2011 en 2012 in de media en het publieke
domein over het downloaden uit illegale
bron onrechtmatig zijn tegenover filmproducenten die daarover een collectieve
actie hadden aangespannen. Volgens de filmproducenten was in Nederland een
klimaat ontstaan waarin downloaden uit illegale bron als een verworven recht werd
beschouwd. De filmproducenten weten dit aan uitlatingen hierover van de
staatssecretaris van justitie.

Parlementaire immuniteit

De filmproducenten wezen op passages uit de parlementaire
geschiedenis en andere uitspraken in het parlementair debat. Deze uitingen
vallen onder de parlementaire immuniteit, die is vastgelegd in artikel 71 van
de Grondwet. De rechter kan geen oordeel vellen over uitlatingen van
bewindslieden en Kamerleden in het parlement.

Onrechtmatige uitingen in de media en het publieke domein

Uitingen van bewindslieden in de media en in het publieke domein zijn
wel onderworpen aan rechterlijke controle. De filmproducenten wezen op een
aantal voor 10 april 2014 gedane uitingen waaruit bleek dat downloaden uit
illegale bron was toegestaan. De rechtbank acht deze uitingen onrechtmatig
vanwege specifieke omstandigheden van het geval dat het bij herhaling gedane
uitlatingen van de verantwoordelijk bewindspersoon zijn, die een niet voor
misverstand vatbare boodschap bevatten, die in strijd is met het Europees
recht. Als daarnaar wordt gehandeld, wordt inbreuk gemaakt op de auteursrechten
van de rechthebbende filmproducenten. Daarom zijn deze uitlatingen onrechtmatig
tegenover deze filmproducenten.

Achtergrond

Nederland kent een zogenaamde thuiskopieregeling. Deze
houdt in dat bij de aankoop van dragers waarmee consumenten thuis kopieën
kunnen maken van auteursrechtelijk beschermde werken (zoals gedownloade films),
een heffing wordt betaald. Deze heffing voorziet in een billijke vergoeding voor
de rechthebbenden. Tot 10 april 2014 werd in Nederland bij de toepassing van
deze regeling geen onderscheid gemaakt tussen downloaden uit legale en illegale
bron. Op 10 april 2014 heeft het Hof van Justitie van de Europese Unie
geoordeeld dat dit onderscheid wel moet worden gemaakt. Downloaden uit illegale
bron is niet toegestaan en de thuiskopieheffing voorziet alleen in een billijke
vergoeding voor downloaden uit legale bron.