De rechtbank Rotterdam (LJN: BL 4366) heeft recentelijk een interessante uitspraak gedaan omtrent het leerstuk van de bestuurdersaansprakelijkheid. De rechtbank komt in haar uitspraak namelijk tot het oordeel dat een zwijgzame bestuurder aansprakelijk kan zijn voor gedragingen die tot enig nadeel leiden van een derde. Het betreft in onderhavig geval het verzwijgen van een eerder verstrekt pandrecht.
Prijs vergelijk ADSL, kabel, glasvezel aanbieders en bespaar geld door over te stappen!
Verstrekken pandrecht(en)
In het onderhavige geval komt de betrokken bank met haar wederpartij een kredietovereenkomst overeen, waarbij de bank een aantal zekerheidsrechten bedingt. Zo wordt er een borgstelling van de betrokken bestuurders afgesproken en worden alle vorderingen verpand aan de bank. De kredietnemer verklaart bij monde van haar bestuurder dat er ten tijde van het aangaan van de kredietovereenkomst geen eerdere zekerheidsrechten rusten op de verpande vorderingen. Echter, in werkelijkheid zijn deze vorderingen eerder ten behoeve van onder meer de bestuurder zelf verpand.
Kort nadat de bestuurder is ontslagen door de vennootschap, failleert de vennootschap. De bank houdt de ex-bestuurder van de vennootschap aansprakelijk voor het debetsaldo van ongeveer € 30.000,00. Zij stelt zich daarbij op het standpunt dat de bestuurder onrechtmatig heeft gehandeld door als bestuurder te verzwijgen dat op de ten behoeve van de bank verpande zekerheden reeds een pandrecht rustte.
Zwijgzame bestuurder
De rechtbank past in haar oordeel het eerder gewezen arrest van de Hoge Raad toe (LJN: AZ0758). In geval van benadeling van een schuldeiser van de vennootschap (in dit geval: de bank) door het onbetaald en onverhaalbaar blijven van diens vordering, kan de bestuurder die heeft bewerkstelligd of heeft toegelaten dat de vennootschap haar verplichtingen niet nakomt, aansprakelijk gehouden worden. Deze bestuurder moet in dat kader een voldoende ernstig verwijt kunnen worden gemaakt (artikel 2:9 BW), in die zin dat het handelen van de bestuurder zo dusdanig onzorgvuldig is geweest dat hem een verwijt treft. Dit zal in ieder geval zo zijn als de bestuurder wist of behoorde te weten dat door dat handelen van de bestuurder de vennootschap haar verplichtingen niet na zou kunnen komen en ook geen verhaal zou bieden voor de daardoor veroorzaakte schade.
De rechtbank vult het hiervoor genoemde criterium in en komt tot de conclusie dat er sprake is van onrechtmatig handelen door de bestuurder. Het verzwijgen van de eerder verleende pandrechten is onrechtmatig jegens de bank. Voor de bank was namelijk het uitgangspunt dat er bij het verstrekken van het krediet voldoende waarborgen c.q. zekerheden voor handen waren. Naar aanleiding van deze zekerheden werd ook de hoogte van het krediet bepaald. Echter, door het ontbreken van deze zekerheden na de onjuiste verklaring van de bestuurder heeft de bank op onjuiste gronden een krediet verstrekt aan een vennootschap die nu geen verhaal meer biedt.
Inlichtingenplicht kredietverstrekker
In de uitspraak stelt de rechtbank eveneens dat haar oordeel niet anders luidt nu de bank ook de juiste informatie had kunnen opvragen via het Handelsregister. De omstandigheid dat de bank een dergelijke controle had kunnen uitvoeren doet niet af aan de onrechtmatigheid van de zwijgzame bestuurder die bewust bepaalde informatie heeft achtergehouden.
Tot slot berekent de rechtbank de schade aan de hand van het totale debetsaldo, ongeacht de vraag wie bepaalde opnames of overschrijvingen had gedaan van of op de betreffende rekening. Deze berekening leent zich voor toepassing nu duidelijk werd dat de bank totaal geen krediet zou hebben verstrekt wanneer de bestuurder de juiste informatie had verschaft.
Aldus is het voor bestuurders zaak de juiste informatie te (blijven) verstrekken aan de financiers van de door hun bestuurde vennootschappen. Deze waarheidsplicht geldt overigens ook jegens andere betrokkenen bij de vennootschap. Mocht de vennootschap in moeilijkheden komen te verkeren en zou er twijfel bestaan over de juistheid van de verstrekte gegevens door de bestuurder, dan is al snel een nieuwe aansprakelijkheidskwestie geboren!
mr. Bram Janssen, BANNING Advocaten
