Op grond van de huidige regelgeving en jurisprudentie heeft een werkneemster die een periode afwezig is wegens zwangerschaps- en bevallingsverlof recht op variabel loon (bonus) gedurende deze periode. Het Hof Amsterdam brengt daar blijkens haar arrest van 27 april 2010 enige nuance in aan.
Prijs vergelijk ADSL, kabel, glasvezel aanbieders en bespaar geld door over te stappen!
Wettelijk kader
Het recht op gelijke beloning voor werkneemsters die een periode afwezig zijn geweest door zwangerschaps- en bevallingsverlof vindt zijn grondslag in het recht op gelijke beloning voor mannen en vrouwen. De reden hiervoor is dat zwangerschap en bevalling onlosmakelijk zijn verbonden met het geslacht van de werkneemster. In het Nederlandse recht wordt deze vorm van discriminatie aangeduid als het maken van ongerechtvaardigd onderscheid.
Feiten
De werkneemster in onderhavige zaak is sinds 1 februari 2003 in dienst van de werkgever. Vanaf 1 januari 2004 maakt zij aanspraak op het bonusplan dat bij haar werkgever van toepassing is.
De bonusregeling geeft recht op een variabele aanvulling op het overeengekomen loon. De aanvulling (bonus) wordt vastgesteld op grond van het bedrijfsresultaat aan de hand van drie componenten: (1) de nettowinstdoelstelling, (2) de omzetdoelstelling en (3) de individuele doelstelling. In het bonusplan is voorts het volgende bepaald: “bij langdurige inactiviteit onder andere ten gevolge van ziekte zal de bonus naar rato worden uitgekeerd”.
Werkneemster was op 8 en 9 januari 2004 en van 28 april tot en met 30 juli 2004 gedeeltelijk arbeidsongeschikt wegens een aan haar zwangerschap gerelateerde ziekte. Van 3 augustus tot en met 25 november 2004 en van 28 november 2006 tot 4 april 2007 was zij afwezig wegens zwangerschaps- en bevallingsverlof. Als gevolg van haar afwezigheid heeft werkneemster haar bonus in 2004, 2006 en 2007 naar rato uitgekeerd gekregen.
Bij verzoekschrift heeft de werkneemster de Commissie Gelijke Behandeling (hierna: CGB) verzocht om een oordeel te geven over de vraag of de werkgever verboden onderscheid jegens haar heeft gemaakt op grond van geslacht. De CGB beantwoordde deze vraag positief. De Kantonrechter Utrecht heeft de vordering van werkneemster tot betaling van de volledige bonus vervolgens toegewezen. De werkgever is hiertegen in hoger beroep gegaan.
Gerechtshof Amsterdam
Het hof maakt onderscheid tussen de periode waarin de werkneemster afwezig was wegens zwangerschaps- en bevallingsverlof en de periode waarin de werkneemster afwezig was wegens een aan zwangerschap gerelateerde ziekte.
Zwangerschaps- en bevallingsverlof
Ten aanzien van de periode waarin de werkneemster afwezig was wegens zwangerschaps- en bevallingsverlof oordeelde het hof als volgt. Alhoewel de bonus afhankelijk was van drie componenten en dus niet alleen van de uitkomst van de individueel verrichte arbeid, beschouwt het hof de bonus zoals geformuleerd door de werkgever wel als loon. Wanneer de werkneemster in de inactieve periode wel had gewerkt, zou zij de bonusuitkering zonder correctie hebben ontvangen. Op grond van de wet rust op de werkgever gedurende zwangerschaps- en bevallingsverlof geen loondoorbetalingsplicht. Om die reden hoefde de werkgever de bonus over de periode dat werkneemster afwezig was wegens zwangerschaps- en bevallingsverlof niet te betalen.
Zwangerschaps gerelateerde ziekte
Ten aanzien van de periode van arbeidsongeschiktheid wegens een aan haar zwangerschap gerelateerde ziekte oordeelde het hof als volgt. De vraag was of de werkgever, door aan de werkneemster geen bonus uit te keren gedurende de periode dat zij afwezig was wegens zwangerschapsgerelateerde ziekte, ongerechtvaardigd onderscheid maakte. Het hof haalde in dit verband een eerder arrest van het Europese Hof van Justitie aan waarin is bepaald dat in een dergelijke situatie een vergelijking moet worden gemaakt met een mannelijke werknemer die wegens ziekte niet kan werken. Een mannelijke werknemer zou in dit geval ook geen bonus hebben gekregen bij ziekte. Uit de onderhavige bonusregeling blijkt dat de oorzaak van de ziekte geen rol speelt bij de vraag of de uitkering naar rato moet worden betaald. Het criterium is namelijk ‘inactiviteit’. Het hof komt dan ook tot de conclusie dat de inactieve mannelijke werknemer en een inactieve (wegens zwangerschap zieke) werkneemster gelijk worden behandeld. Ingevolge deze redenering heeft het hof dan ook geoordeeld dat de werkgever geen ongerechtvaardigd onderscheid heeft gemaakt door aan de werkneemster, voor de periode dat zij afwezig was wegens zwangerschapsgerelateerde ziekte, geen bonus uit te keren. De werkgever mag de geldende bonusregeling toepassen met de korting gedurende de periode dat de werkneemster inactief was.
Conclusie
De bonusregeling van de werkgever in bovengenoemde zaak leverde geen ongerechtvaardigd onderscheid op. Voor de praktijk zal dit betekenen dat de formulering van een bonusregeling nog meer aandacht verdient.
